ΚΑΠΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΟ 1965

• ΓΡΑΦΕΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΛΙΘΙΝΟΣ

Η φωτογραφία, έπεσε στην αντίληψή μου τυχαία, πριν από λίγες μέρες. Έχει τραβηχτεί από τον περίφημο ιταλό φωτογράφο Giulio Corinaldi (1905-1973), γύρω στα 1965, σε ένα από τα ταξίδια του στην Ελλάδα. Η ακριβής τοποθεσία παραμένει άγνωστη. Είναι βέβαιο, όμως, πως σχετίζεται με κάποια περιοχή της υπαίθρου.

Σε αυτήν, εικονίζονται δύο αγόρια με κοντά παντελόνια να επιστρέφουν από το σχολείο. Δεν ξέρουμε αν είχαν να διανύσουν μεγάλη απόσταση ώς το σπίτι τους. Ο δρόμος είναι χωμάτινος. Πρέπει να είναι αρχές της άνοιξης. Λίγο μετά το μεσημέρι. Ο ήλιος δείχνει εκτυφλωτικός. Στο βάθος του ορίζοντα διακρίνεται η γαλάζια θάλασσα.

Το πρώτο αγόρι, φορά κοντομάνικη μπλούζα. Στο δεξί του χέρι κρατά με τρυφερότητα το μαύρο μολύβι του ενώ στην αριστερή μασχάλη του έχει τα βιβλία του. Διακρίνεται το εξώφυλλο του «Αναγνωστικού Β΄ Δημοτικού». Εκείνο, στο οποίο ένα αγόρι και ένα κορίτσι εμφανίζονται να περιποιούνται την αμυγδαλιά του κήπου τους. Στα λιλιπούτεια πόδια του, τα χειμωνιάτικα παπούτσια, δείχνουν παράταιρα. Το δεύτερο αγόρι, φορά μακρυμάνικο πουκάμισο. Μόλις διακρίνεται, κρεμασμένη σταυρωτά στον ώμο, η σχολική τσάντα του. Στα πόδια του, φορά κλειστά, ταιριαστά σανδάλια.

Οι δύο φίλοι των πρώτων τάξεων του Δημοτικού Σχολείου κοιτούν με άνεση τον φωτογραφικό φακό. Τα πρόσωπά τους απλώνεται ικανοποίηση. Δεν ήταν και λίγα όσα είχαν συμβεί τις προηγούμενες ώρες. Την πρωινή διδασκαλία, από δασκάλες και δασκάλους που ασκούσαν με ευσυνειδησία το λειτούργημά τους και τους μάθαιναν πολλά και χρήσιμα, διαδέχθηκε το παιχνίδι στις αλάνες. Ποδόσφαιρο, κυρίως. Το μαρτυρούν, άλλωστε, τα σκονισμένα πόδια τους και τα μαυρισμένα γόνατά τους.

Όταν, ύστερα από λίγη ώρα επέστρεφαν στο σπίτι, είχαν να ακούσουν κατσάδες. Μουρμουρίζοντας οι μανάδες τους, θα ανέβαζαν με τον κουβά νερό από το πηγάδι. Για αρκετή ώρα, τρίβοντας με κεραμίδι και σαπούνι τα γόνατά τους, θα προσπαθούσαν να τους τα καθαρίσουν. Οι πατεράδες τους, παρακολουθούσαν συνήθως από μακριά τη σκηνή, κρυφογελώντας. Μόλις επιτυγχανόταν ο στόχος, στο μεσημεριανό τραπέζι, θα ακολουθούσαν οι σχετικές συμβουλές.

Μάταιος κόπος…

Την επομένη, τα δύο αγόρια, θα επαναλάμβαναν τις ίδιες ακριβώς κινήσεις.

Μια φωτογραφία της ελληνικής υπαίθρου…

Εντελώς διαφορετική εποχή, σε σχέση με τη σημερινή…

Πέρασαν κιόλας πενήντα χρόνια…

Σαν χθες φαίνονται όλα…

Κυνηγοί αγρίων ζώων…

• ΓΡΑΦΕΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΛΙΘΙΝΟΣ

Έχετε γνωρίσει από κοντά κυνηγούς αγρίων ζώων;

Εγώ, πάντως, όχι!

Δεν είχα αυτό το σπάνιο προνόμιο ούτε θα το επιδιώξω.

Όσοι είχαν την ευκαιρία να τους συναναστραφούν μιλούν με τα χειρότερα λόγια γι’ αυτούς. Τα συνήθη επίθετα, με τα οποία τους κοσμούν, είναι: αλαζόνες και μικρόψυχοι. Κάποιοι, μάλιστα, διατείνονται απερίφραστα ότι πρόκειται για συμπλεγματικά άτομα.

Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΩΝΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΒΕΝΕΤΟΥΣ ΤΟ 1687

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΛΙΘΙΝΟΣ

Τις τελευταίες μέρες, με αφορμή δηλώσεις του ανιστόρητου πρωθυπουργού της Αλβανίας Έντι Ράμα, ήλθε ξανά στην επικαιρότητα το ζήτημα της καταστροφής του Παρθενώνα από τους Βενετούς το 1687. Οι απόψεις που διατυπώθηκαν από διαφόρους, σε αρκετές περιπτώσεις, προκάλεσαν σύγχυση. Στις γραμμές που θα ακολουθήσουν, με βάση την υπάρχουσα βιβλιογραφία, θα επιχειρηθεί η αποκατάσταση των ιστορικών γεγονότων.

ΗΓΕΤΕΣ ΚΑΙ ΗΓΕΤΙΣΚΟΙ

• ΓΡΑΦΕΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΛΙΘΙΝΟΣ

Όσα διαδραματίζονται από την ώρα που ανακοινώθηκε η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, σύμφωνα με την οποία κηρύχθηκε αντισυνταγματικός ο Νόμος για τις τηλεοπτικές άδειες, προκαλούν έντονη ανησυχία.

Ανώτατα κυβερνητικά στελέχη, ξεπερνώντας τους εαυτούς τους, προχώρησαν σε ανεπίτρεπτες δηλώσεις. Αντί να προβληματιστούν για την προώθηση ενός διάτρητου νομοσχεδίου και να αναζητήσουν τρόπους ώστε να αποκατασταθεί η τάξη, αντιδρώντας σπασμωδικά, εξαπέλυσαν βολές εναντίον του Συμβουλίου της Επικρατείας για την απόφαση που έλαβε. Τη σκυτάλη της οξύτητας πήραν γρήγορα βουλευτές και κομματικά στελέχη.

Το πατρικό σπίτι

Γράφει ο ΚΩΣΤΗΣ ΛΙΘΙΝΟΣ

Όσοι το διατήρησαν, αρνούμενοι να υπακούσουν στις σειρήνες της αντιπαροχής και του εκσυγχρονισμού, αισθάνονται τυχεροί. Μέσα στη φιλόξενη αγκαλιά του βρίσκουν καταφύγιο σε κάθε δύσκολη στιγμή που αντιμετωπίζουν. Αυτό, όπως και τότε, επουλώνει γρήγορα τις πληγές τους και τους ανακουφίζει.

Αλλά κι εκείνοι που κατάφεραν να το περισώσουν, έστω και με πολλά τραύματα, νιώθουν ανακούφιση. Με υγρά μάτια τριγυρίζουν συχνά στα άδεια δωμάτια, ανακαλύπτοντας στους τοίχους σημάδια, ξεχασμένα στα βάθη του μυαλού. Πάντα διατηρούν την ελπίδα πως κάποια μέρα θα το στήσουν στα πόδια του, στο παρτέρι του θα φυτρώσει γιασεμί και θα ξανακουστούν παιδικές φωνές στην αυλή του.

ΤΑ ΧΕΛΙΔΟΝΙΑ ΕΦΤΑΣΑΝ!

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΛΙΘΙΝΟΣ

Δεν μπορούσες να το φανταστείς. Παρότι έφτασες δύσθυμα στα γνώριμα μέρη –πρώτη φορά συνέβαινε αυτό τα τελευταία χρόνια– καλοτυχίζεις τώρα εαυτό σου για την πρωτοβουλία σου να απομακρυνθείς για λίγο από τη μεγάλη πόλη.

Ο λόγος; Η αγαλλίαση που αισθάνθηκες τούτο το πρωινό.

Μόλις είχες ξυπνήσει, ύστερα από έναν απολαυστικό ύπνο, όταν άκουσες τον γνώριμο ήχο. Χανόταν στο βάθος του χρόνου. Δεν τον είχες, πάντως, ποτέ λησμονήσει.

Αστραπιαία βρέθηκες στην αυλή του πατρικού σου ώστε να δεις από κοντά το θέαμα.

Έφταναν τα πρώτα χελιδόνια στο χωριό!